LEX FORI INTERNATIONAL LAWYERS
THE PLACE FOR INTERNATIONAL LAW

FRENCH LAW

An article in Dutch on corporations under French law by one of our French lawyers.

HOOFDSTUK II

BEGRIPPEN VAN HET FRANSE HANDELSVENNOOTSCHAPPENRECHT

I. VENNOOTSCHAPPEN NAAR FRANS RECHT1. ALGEMEEN

In toepassing van het Verdrag van Rome (art. 54 3g) en in het kader van de harmonisering van de wetgevingen van de lidstaten werden in de Franse vennootschapswetgeving diverse bepalingen ingevoerd, onder meer inzake de controle voor de oprichting, de bevoegdheden van de bedrijfsleiders, de structuur en de inhoud van de jaarrekening en van het jaarverslag, de bekendmaking van die documenten, enz.

Desondanks behouden de Franse vennootschappen een aantal eigen kenmerken. De buitenlandse investeerder moet zich dan ook ervoor hoeden, het rechtsstelsel van de Franse vennootschappen te beoordelen op grond van het vennootschapsrecht in zijn land van herkomst, daar de verschillen bijzonder groot kunnen zijn en zware gevolgen kunnen hebben.

Het handelskarakter van de Franse vennootschappen wordt bepaald door hun vorm. De handelsvennootschappen naar Frans recht zijn : de vennootschap met beperkte aansprakelijkheid (SARL), de naamloze vennootschap (NV), de vennootschap onder firma (VOF), de gewone commanditaire vennootschap (GCV) en de commanditaire vennootschap op aandelen (CVA) (nota)note21.

Binnen het noodzakelijkerwijze beperkte bestek van deze brochure en na een korte beschrijving van de VOF zullen enkel de kenmerken van de SARL en van de NV, die in de praktijk veruit het meest gebruikt worden, aan bod komen.

Ongeacht de rechtsvorm van de op te richten vennootschap (SARL of NV) en de juridische, fiscale en sociale gevolgen van de gemaakte keuze moet aan de opstelling van de statuten en aan de goedkeuring van sommige statutaire bepalingen een grondige studie voorafgaan, gelet op de ernstige gevolgen die eruit kunnen voortvloeien.

Het kan dus zeer gevaarlijk zijn om de oprichting van een vennootschap te beperken tot het louter invullen van vooraf opgestelde statuten en tot het vervullen van - trouwens complexe - formaliteiten.

Na vermelding van de bepalingen die zowel op de SARL als op de NV van toepassing zijn en onderzoek van de voor- en nadelen van beide vennootschapsvormen, zullen de problemen m.b.t. de statutaire bepalingen die eigen zijn aan de SARL en de NV, worden bestudeerd.

#$ K+HOOFDSTUK II

BEGRIPPEN VAN HET FRANSE HANDELSVENNOOTSCHAPPENRECHT

I. VENNOOTSCHAPPEN NAAR FRANS RECHT

2. VENNOOTSCHAP ONDER FIRMA (VOF)

De vennootschap onder firma is, ongeacht het doel ervan, altijd een handelsvennootschap. De vennoten bezitten allemaal de hoedanigheid van handelaar en zijn onbeperkt en hoofdelijk aansprakelijk voor de schulden van de vennootschap.

De VOF moet ten minste 2 vennoten tellen. De wet bepaalt geen minimumkapitaal of termijn voor de storting ervan.

Behoudens andersluidende statuten zijn alle vennoten zaakvoerder en beschikken zij elk over de ruimste beheersbevoegdheden in het belang van de vennootschap.

De voorwaarden m.b.t. hun afzetting verschillen naargelang de zaakvoerders al dan niet vennoot en al dan niet statutair benoemd zijn. In het algemeen genieten zij evenwel meer stabiliteit dan in een SARL. Enkel de zaakvoerder die geen vennoot is, mag zijn mandaat en een arbeidsovereenkomst cumuleren.

De zaakvoerder-vennoot bezit het fiscale en sociale statuut van individuele handelaar ; de zaakvoerder die geen vennoot is, geniet het fiscale en sociale statuut van loontrekkende.

De statuten bepalen vrij de op de collectieve beslissingen van de vennoten toepasselijke meerderheidsregels. Slechts enkele beslissingen moeten unaniem worden genomen (overdracht van aandelen, afzetting van een zaakvoerder-vennoot in sommige gevallen, beslissing tot voortzetting van de vennootschap).

De aanstelling van een commissaire aux comptes (en een vervanger) is facultatief en enkel verplicht wanneer bepaalde drempels zijn bereikt (dezelfde als die voor de SARL, zie verwijzing 2).

De omzetting van een VOF in een SARL of een NV is mogelijk op bepaalde voorwaarden qua inhoud en vorm, met inachtneming van de voor de nieuwe vennootschapsvorm geldende regels.

Opmerkingen :

- Daar de vennoten de hoedanigheid van handelaar bezitten, kunnen de schulden van de vennootschap op hun persoonlijke goederen worden verhaald, en staan zij bloot aan rechtsvervolging en persoonlijk faillissement indien de vennootschap haar betalingen stopzet.

- Vermits de overdracht van aandelen unaniem aanvaard moet worden, kan een vennoot de "gevangene van zijn aandelen" blijven.

Wegens de aansprakelijkheid van elke vennoot speelt hun persoonlijkheid een beslissende rol, zowel bij de oprichting als bij de werking van de vennootschap. De vorm van een VOF is slechts geschikt voor vennootschappen met een klein aantal vennoten die elkaar voldoende kennen om elkaar volledig te vertrouwen.

Die vennootschapsvorm wordt alleen nog gebruikt in bijzondere gevallen, daar de SARL en de NV het grote voordeel bieden dat de aansprakelijkheid van de vennoten tot hun inbreng is beperkt.

#$ K+HOOFDSTUK II

BEGRIPPEN VAN HET FRANSE HANDELSVENNOOTSCHAPPENRECHT

I. VENNOOTSCHAPPEN NAAR FRANS RECHT

3. ENKELE BELANGRIJKE STATUTAIRE BEPALINGEN DIE DE SARL EN DE NV GEMEENSCHAPPELIJK HEBBEN

a) Maatschappelijke naam

Zowel de SARL als de NV draagt een naam, die het doel van de onderneming kan aanduiden, de naam van een of meer vennoten kan bevatten of op loutere fantasie kan berusten. De keuze van die naam is uiterst belangrijk voor de vennootschap op juridisch en commercieel vlak. Opdat het vrije gebruik en de bescherming ervan gewaarborgd zouden zijn, moet aan de keuze een onderzoek voorafgaan naar de reeds in gebruik zijnde namen en de gedeponeerde merken.

b) Doel

Het doel van de vennootschap bakent de activiteiten af die door haar uitgeoefend zullen kunnen worden. Ongeacht het belang van de keuze ervan voor de activiteiten van de onderneming heeft het doel rechtstreekse gevolgen voor :

- de geldigheid van de maatschappelijke naam, daar twee vennootschappen geen identieke of gelijkende benaming mogen hebben als zij dezelfde activiteiten uitoefenen

- de omvang van de bevoegdheden van de bedrijfsleiders ten aanzien van derden, vermits de vennootschap gebonden is door alle handelingen van haar leiders die aan het doel van de vennootschap beantwoorden.

Het doel moet natuurlijk geoorloofd zijn. Sommige activiteiten zijn verboden voor een SARL of voor een NV en mogen slechts door de ene of door de andere worden uitgeoefend.

De voornaamste activiteiten bepalen ten slotte de APE-code alsook de collectieve arbeidsovereenkomst die op het personeel van toepassing is.

c) Maatschappelijke zetel

De vennootschap waarvan de werkelijke zetel op Frans grondgebied is gevestigd, is aan de Franse wetgeving onderworpen.

Op grond van de maatschappelijke zetel wordt bepaald welke rechtbanken bevoegd zijn om de geschillen m.b.t. de vennootschap te beslechten en onder welke afdeling van de fiscale en de sociale administratie de vennootschap ressorteert.

d) Duur

De duur van de SARL of de NV bedraagt meestal 99 jaar, het bij wet toegestane maximum. Die periode loopt vanaf de inschrijving van de vennootschap in het RCS.

e) Kapitaal

Ongeacht de vorm van de vennootschap kan het voor de oprichters interessant zijn, het bedrag van het kapitaal niet tot het wettelijke minimum te beperken, maar het bijvoorbeeld vast te stellen op grond van de financiering die voor de eerste investeringen en voor de realisatie van de vennootschapsverrichtingen noodzakelijk zal zijn.

Bij de vaststelling van het kapitaal mag men niet uit het oog verliezen dat bijzondere bekendmakingsformaliteiten zullen moeten worden vervuld als het eigen vermogen als gevolg van verliezen tot minder dan de helft van het maatschappelijke kapitaal van de vennootschap zou zijn teruggelopen.

f) Aansprakelijkheid van de vennoten of de aandeelhouders

De aansprakelijkheid van de vennoten van een SARL is, net als die van de aandeelhouders van een NV, beperkt tot het bedrag van hun inbreng in kapitaal.

In de volgende gevallen kunnen zij soms evenwel aansprakelijk worden gesteld. Voor de SARL en de NV met een gering kapitaal kunnen de banken en kredietinstellingen ertoe genoopt worden, de persoonlijke verbintenis van de bedrijfsleiders en soms van de voornaamste vennoten of aandeelhouders te eisen ter waarborging van de aan de vennootschap verleende voorschotten.

Voorts kan bij een gerechtelijke herstel- of vereffeningsprocedure de aansprakelijkheid van de bedrijfsleiders in rechte en in feite, en in sommige gevallen van de voornaamste vennoten, worden ingeroepen.

g) Bevoegdheden van de bedrijfsleiders

De beheersorganen (zaakvoerder in een SARL ; voorzitter, directeur-generaal, leden van het directoire in een NV) bezitten de ruimste bevoegdheden ten aanzien van derden om alle handelingen m.b.t. het doel van de vennootschap te verrichten. De statuten kunnen die bevoegdheden beperken door in de voorafgaande machtiging van de vennoten (SARL) of van hun vertegenwoordigers (raad van bestuur of conseil de surveillance in een NV) te voorzien. Die beperkingen kunnen evenwel niet aan derden worden tegengeworpen en gelden uitsluitend op intern vlak.

De bedingen tot beperking van de bevoegdheden van de bedrijfsleiders moeten dus bijzonder aandachtig onderzocht worden.

h) Commissaire aux comptes

De controle op de NV en de SARL die aan bepaalde criteria (nota)note22 beatwoorden, wordt uitgeoefend door een of meer commissaires aux comptes (titularissen en vervangers), die onder de op een speciale lijst voorkomende commissaires worden gekozen en voor zes boekjaren worden benoemd.

De commissaires aux comptes, die over ruime onderzoeksbevoegdheden beschikken, vervullen een permanente opdracht waaraan verscheidene verplichtingen verbonden zijn :

- de verplichting tot controle en toezicht, onder meer door nazicht van de boekwaarden en boekhouddocumenten en de overeenstemming ervan met de jaarrekening die zij moeten certificeren

- de verplichting tot het verstrekken van informatie aan de bedrijfsleiders over de vaststellingen en besluiten van hun controle, en aan de aandeelhouders, aan wie zij op de jaarlijkse vergadering een algemeen verslag over de rekeningen van het voorbije boekjaar en een speciaal verslag over de tussen de vennootschap en de bestuurders en bedrijfsleiders gesloten overeenkomsten voorleggen

- de verplichting tot waarschuwing, via interventie bij de bedrijfsleiders en de aandeelhouders, voor elk feit dat de voortzetting van de exploitatie in het gedrang zou kunnen brengen

- de verplichting tot aangifte aan de procureur van elk misdrijf waarvan zij kennis zouden hebben gekregen.

i) Gereglementeerde overeenkomsten

De overeenkomsten die de leiders en de lasthebbers van de vennootschap met haar wensen te sluiten, kunnen soms enige verwarring tussen de persoonlijke belangen van de betrokkenen en die van de vennootschap veroorzaken.

Sommige overeenkomsten zijn verboden. Andere, die betrekking hebben op courante verrichtingen tegen normale voorwaarden, mogen vrij worden gesloten. Nog andere, rechtstreekse of onrechtstreekse, overeenkomsten zijn strikt gereglementeerd.

De overeenkomsten tussen een NV en een van haar bestuurders of directeuren-generaal moeten vooraf door de raad van bestuur worden goedgekeurd en nadien, na speciaal verslag van de commissaire aux comptes, ter stemming aan de vergadering van aandeelhouders worden voorgelegd.

In de NV met een directoire bestaat een analoge procedure voor de overeenkomsten tussen de vennootschap en een van de leden van het directoire of van de conseil de surveillance, in welk geval deze raad vooraf toestemming verleent.

In de SARL bestaat geen voorafgaande machtiging. De controle wordt a posteriori uitgeoefend door de gezamenlijke vennoten, na speciaal verslag van de zaakvoerder en, zo hij bestaat, van de commissaire aux comptes. De controleprocedure slaat op de overeenkomsten met de zaakvoerder of een van de zaakvoerders alsook met een van de vennoten of met een vennootschap waarvan een vennoot leider of lasthebber van de vennootschap zou zijn.

j) Omzetting van een SARL in een NV en omgekeerd

De omzetting van een SARL in een NV en omgekeerd komt neer op een wijziging van de statuten zonder oprichting van een nieuwe rechtspersoon. Zij is aan bepaalde vorm- en inhoudsvoorschriften onderworpen :

- de wettelijke voorwaarden voor de geldigheid van de vennootschap in haar nieuwe vorm moeten vervuld zijn (minimumkapitaal, nominaal bedrag van de aandelen, minimumaantal vennoten, enz.)

- de omzetting van een SARL in een NV is slechts mogelijk na verslag van een ingeschreven commissaire over de beoordeling, door een andere commissaire, van de waarde van de maatschappelijke activa en over de toestand van de vennootschap

- de omzetting van een NV in een SARL vergt een verslag van de commissaire aux comptes waarin verklaard wordt dat het eigen vermogen ten minste gelijk is aan het maatschappelijke kapitaal.

Zowel in de SARL als in de NV wordt de omzettingsbeslissing genomen door de buitengewone algemene vergadering met een meerderheid van drie vierde van het maatschappelijke kapitaal.

In beide gevallen heeft de omzetting geen enkele weerslag op het belastingstelsel van de vennootschap. Daarentegen kan de omzetting in een SARL het fiscale en sociale statuut van de bedrijfsleiders in sommige gevallen wijzigen.

#$ K+HOOFDSTUK II

BEGRIPPEN VAN HET FRANSE HANDELSVENNOOTSCHAPPENRECHT

I. VENNOOTSCHAPPEN NAAR FRANS RECHT

4. KEUZE VAN DE VENNOOTSCHAPSVORM

A. SARL OF NV

De keuze van de rechtsvorm van de op te richten vennootschap is het eerste probleem dat rijst voor de investeerders die zich in Frankrijk willen vestigen.

In de praktijk zal er meestal tussen de SARL en de NV moeten worden gekozen (nota)note23. De keuze zal allereerst afhangen van de feitelijke economische, financiele, commerciele of industriele omstandigheden die eigen zullen zijn aan de op te richten onderneming, onder meer van de omvang van het voor de realisatie van de geplande oogmerken vereiste en beschikbare kapitaal alsook van het respectieve aandeel van de stichters, als er verscheidene zijn. Kleine ondernemingen die nauwe banden tussen de vennoten wensen te handhaven, die over een gering kapitaal beschikken of geen groter kapitaal nodig hebben, zullen in de praktijk veeleer voor een SARL opteren.

Grote ondernemingen waarvan het doel een zeer omvangrijk kapitaal vereist, zullen de vorm van een NV moeten aannemen, waarbij zij al dan niet een openbaar beroep op het spaarwezen doen. In de praktijk is de keuze meestal het moeilijkst voor middelgrote ondernemingen. De beslissing zal hoofdzakelijk genomen worden om juridische of fiscale redenen die eigen zijn aan elk van beide vennootschapsvormen.

B. RAPPEL VAN DE BEPALINGEN DIE EEN SARL EN EEN NV GEMEENSCHAPPELIJK HEBBEN EN DIE DE KEUZE DUS NIET BEINVLOEDEN

In een SARL en in een NV :

- zijn de vennoten (SARL) of de aandeelhouders (NV) geen handelaar

- is hun aansprakelijkheid beperkt tot hun inbreng, behoudens een aantal uitzonderingen in feite en in rechte

- spreken zij zich op de jaarlijkse vergadering uit over de rekeningen van de vennootschap.

Voor beide vennootschapsvormen :

- kunnen de statuten bij onderhandse of authentieke akte worden opgesteld

- is het belastingstelsel voor de geboekte en uitgekeerde winsten identiek.

Alleen het fiscale en het sociale statuut van de bedrijfsleiders verschillen.

C. REDENEN VAN DE KEUZE VOOR EEN VAN BEIDE VENNOOTSCHAPSVORMEN

1. AANTAL VENNOTEN OF AANDEELHOUDERS EN MINIMUMKAPITAAL

SARL :

Ten minste twee vennoten (een enkele voor een EURL) en een bij de inschrijving volgestort minimumkapitaal van FRF 50.000.

NV :

Ten minste zeven aandeelhouders en een minimumkapitaal van FRF 250.000. Op de inbrengen in contanten moet bij de inschrijving een vierde gestort zijn ; het saldo moet binnen vijf jaar worden betaald.

Opmerkingen :

- Het minimumkapitaal mag niet beslissend zijn voor de keuze van de vennootschapsvorm, want in de praktijk blijkt het veelal onvoldoende om de vennootschap het vereiste eigen vermogen te verschaffen.

- Het verlies van meer dan de helft van het maatschappelijke kapitaal leidt tot onaangename bekendmakingsformaliteiten. Dat is, vooral bij een SARL, een reden om het kapitaal voldoende groot te nemen.

- Het kapitaal mag ongelijk verdeeld zijn over de vennoten of de aandeelhouders, zodat bijvoorbeeld zes aandeelhouders van een NV elk een aandeel kunnen bezitten, terwijl de zevende aandeelhouder het saldo in handen heeft.

2. MAATSCHAPPELIJKE AANDELEN

a) Overdracht

Nadeel voor de SARL : geen verhandelbare effecten maar maatschappelijke aandelen op naam, die slechts kunnen worden overgedragen bij ONDERHANDSE of authentieke akte, welke onder meer aan registratie is onderworpen (recht van 4,80 %).

Voordeel voor de NV : de overdracht van de aandelen, die enkel op naam kunnen zijn, geschiedt via eenvoudige overschrijving tussen rekeningen zonder recht.

b) Overdraagbaarheid

Als principe geldt de vrije overdraagbaarheid van de maatschappelijke aandelen tussen vennoten (in een SARL) en tussen aandeelhouders of ten voordele van niet-aandeelhouders (in een NV). Die vrijheid kan evenwel beperkt worden door statutaire bepalingen, waarvan de draagwijdte afhangt van de vennootschapsvorm.

Zo biedt de SARL het voordeel dat de vennootschap maximaal "gesloten" kan worden door de goedkeuring te eisen van de overdrachten aan derden die geen vennoot zijn, tussen vennoten of ten voordele van de echtgenoot, ascendenten of afstammelingen van een vennoot, alsook in geval van erfoverdracht of vereffening van de gemeenschap van goederen tussen echtgenoten. Aan de NV is het geringe nadeel verbonden dat de minder strenge goedkeuringsbedingen nooit van toepassing zijn in geval van overdracht tussen aandeelhouders, ten voordele van hun echtgenoot, ascendenten of afstammelingen, bij erfoverdracht of bij vereffening van de gemeenschap van goederen tussen echtgenoten.

Opmerking :

Bij afwijzing van de voorgestelde cessionaris moeten, in een SARL zowel als in een NV, de vennoten de maatschappelijke aandelen waarvan de overdracht gepland was, inkopen of doen inkopen.

3. BEHEER VAN DE VENNOOTSCHAP

a) Beheersorganen

SARL : eenvoudige werking, een of meer zaakvoerders, natuurlijke personen, al dan niet vennoten.

Opmerking :

Hoewel de vennoten de bevoegdheid hebben om de zaakvoerder(s) bij collectieve beslissing te benoemen, kunnen zij hem (hen) slechts mits geldige reden afzetten.

NV (nota)note24 : complexer maar voor middelgrote en grote ondernemingen beter geschikt beheer, waarbij de oprichters en meer bepaald de rechtspersonen zitting hebben in de raad van bestuur, waarvan de voorzitter-directeur-generaal, gekozen onder de bestuurders-natuurlijke personen, kan worden bijgestaan door een of meer directeuren-generaal, al dan niet bestuurders, waardoor de keuze van die directeuren gemakkelijker is en het aantal leidinggevende personen aan de behoeften van de vennootschap kan worden aangepast.

Opmerking :

De aandeelhouders bezitten (via de algemene vergadering) rechtstreekse macht m.b.t. de benoeming en de afzetting (die niet gemotiveerd moet worden) van de bestuurders alsook inzake de duur van hun mandaat, en (via de raad van bestuur) onrechtstreekse macht betreffende de aanstelling en de afzetting van de voorzitter en de directeuren-generaal.

b) Samenvoeging van een vennootschapsmandaat met een arbeidsovereenkomst

Nadeel voor de SARL : samenvoeging is enkel mogelijk voor de minoritaire zaakvoerder of de zaakvoerder die geen vennoot is, mits enkele strikte voorwaarden inzake het technische karakter van de bezoldigde functies en het estaan van een ondergeschikte positie ten aanzien van de vennootschap.

Voordeel voor de NV : samenvoeging is mogelijk voor de bestuurders en de directieleden in een aantal streng gereglementeerde gevallen :

- absoluut verbod voor een bestuurder tot het uitoefenen van een bezoldigde activiteit in de vennootschap, maar een loontrekkende kan bestuurder worden mits zijn arbeidsovereenkomst reeds voordien bestond

- voor de voorzitter en de directeuren-generaal gelden, behalve de voor de bestuurders bepaalde voorwaarden, zeer strikte bepalingen m.b.t. het technische karakter van de functies en het bestaan van een ondergeschikte positie, wat in de praktijk enige moeilijkheden kan opleveren.

c) Fiscaal en sociaal statuut van de bedrijfsleiders

Nadeel voor de SARL : alleen de minoritaire zaakvoerder of de zaakvoerder die geen vennoot is, heeft het fiscale en sociale statuut van loontrekkende.

Voordeel voor de NV : de voorzitter en de directeuren-generaal hebben altijd het fiscale en sociale statuut van loontrekkende, ongeacht de omvang van hun deelneming in het maatschappelijke kapitaal.

4. CONTROLE

SARL

- De aanstelling van een commissaire aux comptes (en van een vervanger) is facultatief. Zij is slechts verplicht wanneer bepaalde drempels inzake balanstotaal, omzet en gemiddeld aantal loontrekkenden zijn bereikt.

- Hoewel de ontstentenis van commissaires aux comptes voor de vennootschap een besparing oplevert, blijft zij aldus verstoken van enige externe controle op de rekeningen.

NV

- De aanstelling van minstens een commissaire aux comptes (en van een vervanger) is altijd verplicht.

- Het bestaan van een commissaire aux comptes, wat de aandeelhouders onder meer een betere beheerscontrole en een certificatie van de jaarrekening waarborgt, wordt door de bankinstellingen op prijs gesteld.

D. VOORLOPIG BESLUIT

Uit de vergelijking van de voornaamste kenmerken van de SARL en de NV blijkt dat de SARL in het bijzonder voor kleine ondernemingen en de NV meer voor middelgrote en grote ondernemingen geschikt is. Dat is echter niet altijd het geval, want er moet rekening gehouden worden met :

- de feitelijke omstandigheden van elke onderneming, die soms even belangrijk en vaak zelfs belangrijker zijn dan de juridische redenen

- de "standing" die, al dan niet terecht, vaak aan de NV is verbonden, en de voorkeur van sommige clienten voor naamloze vennootschappen

- de fiscale en sociale overwegingen betreffende de bezoldiging van de bedrijfsleiders, die sommige ondernemingen ertoe aanzetten de NV als rechtsvorm te kiezen, ondanks de vormvoorschriften en de complexiteit ervan, terwijl een SARL beter aan de omvang van de onderneming zou zijn aangepast

- de bestaande mogelijkheid om, op bepaalde voorwaarden qua termijn en vorm, een SARL in een NV om te zetten en omgekeerd. Sommige ondernemingen beginnen aldus hun activiteiten als een SARL, die zij nadien in een NV omzetten, wanneer de ontwikkeling van het zakenvolume deze nieuwe rechtsvorm noodzakelijk maakt.

#$ K+HOOFDSTUK II

BEGRIPPEN VAN HET FRANSE HANDELSVENNOOTSCHAPPENRECHT

II. VENNOOTSCHAP MET BEPERKTE AANSPRAKELIJKHEID (SOCIETE A RESPONSABILITE LIMITEE - SARL)

Deze vennootschapsvorm, die in Frankrijk veruit het meest verspreid is, impliceert de keuze van de vennoten op grond van hun persoonlijkheid, een gering kapitaal en een eenvoudige werking met een minimum aan formaliteiten.

De statutaire bepalingen die de SARL en de NV gemeenschappelijk hebben (naam, doel, duur, zetel, aansprakelijkheid van de vennoten, bevoegdheid van de bedrijfsleiders, controle, omzetting) werden hiervoren besproken.

Hierna komen dus enkel de belangrijke bepalingen aan bod die eigen zijn aan de SARL en waarvan de opstelling problemen kan geven wegens de eruit voortvloeiende gevolgen.

#$K+HOOFDSTUK II

BEGRIPPEN VAN HET FRANSE HANDELSVENNOOTSCHAPPENRECHT

II. VENNOOTSCHAP MET BEPERKTE AANSPRAKELIJKHEID (SOCIETE A RESPONSABILITE LIMITEE - SARL)

1. VENNOTEN EN KAPITAAL

Het aantal vennoten, natuurlijke of rechtspersonen, mag niet minder dan 2 en niet meer dan 50 belopen.

Het minimumkapitaal bedraagt FRF 50.000 (nota) note25zonder verdere beperking. Het kan bestaan uit inbrengen in contanten en in natura (handelszaak, materieel, octrooien, vastgoed, enz.). Het moet bij de inschrijving steeds voltekend en volgestort zijn.

Opmerking :

Er moet veel aandacht geschonken worden aan de verdeling van de aandelen over de vennoten, zowel bij de oprichting van de vennootschap als bij de latere overdrachten van aandelen, daar die verdeling de meerderheidsdrempels voor de gewone en de buitengewone beslissingen, m.a.w. de controle op de vennootschap (aanstelling en afzetting van de zaakvoerder, goedkeuring van de jaarrekening, aanvaarding van de overdracht van aandelen, enz.), zal bepalen.

#$ K+HOOFDSTUK II

BEGRIPPEN VAN HET FRANSE HANDELSVENNOOTSCHAPPENRECHT

II. VENNOOTSCHAP MET BEPERKTE AANSPRAKELIJKHEID (SOCIETE A RESPONSABILITE LIMITEE - SARL)

2. AANDELEN

Het kapitaal is verdeeld in volgestorte maatschappelijke aandelen waarvan de nominale waarde gelijk is en vrij in de statuten is bepaald. Die aandelen staan op naam en kunnen niet door verhandelbare effecten worden belichaamd.

Het Franse recht kent trouwens geen effecten ter belichaming van aandelen of vennotenregister.

Elke overdracht van aandelen aan derden buiten de vennootschap moet goedgekeurd worden door de vennoten die ten minste drie vierde van de aandelen bezitten.

Tussen vennoten en aan echtgenoten, ascendenten en afstammelingen zijn de aandelen in principe vrij overdraagbaar. Dat is ook het geval bij erfoverdracht en vereffening van de gemeenschap van goederen tussen echtgenoten.

Opmerking :

De statuten kunnen de goedkeuring door de vennoten opleggen voor alle overdrachten of uitsluitend voor bepaalde categorieen van personen, zodat de vennootschap min of meer gesloten kan worden.

Een vennoot mag nooit de "gevangene van zijn aandelen" zijn. Bij weigering van de overdracht kan de vennoot die sedert ten minste twee jaar houder is van zijn aandelen, de inkoop ervan door de andere vennoten of door de vennootschap tegen een in gemeen overleg of door een deskundige bepaalde prijs verkrijgen.

Wanneer de overdracht de vereniging van alle aandelen in de handen van een enkele vennoot tot gevolg heeft, wordt de vennootschap automatisch een EURL, met alle fiscale gevolgen vandien.

#$ K+HOOFDSTUK II

BEGRIPPEN VAN HET FRANSE HANDELSVENNOOTSCHAPPENRECHT

II. VENNOOTSCHAP MET BEPERKTE AANSPRAKELIJKHEID (SOCIETE A RESPONSABILITE LIMITEE - SARL)

3. BESTUUR

De SARL wordt geleid door een of meer natuurlijke personen, al dan niet vennoten, benoemd op grond van de statuten of bij gewone beslissing van de vennoten (die meer dan de helft van het kapitaal vertegenwoordigen) voor een onbeperkte of beperkte tijd en afzetbaar om gegronde reden, eveneens bij gewone beslissing van de vennoten of langs gerechtelijke weg. Elke afzetting zonder gegronde reden kan tot schadevergoeding aanleiding geven.

De zaakvoerder bezit zeer ruime bevoegdheden om alle daden van bestuur in het belang van de vennootschap te stellen : alle statutaire bepalingen welke die bevoegdheden beperken, kunnen niet aan derden worden tegengeworpen en gelden enkel op intern vlak.

Opmerking :

De samenvoeging van het mandaat van zaakvoerder met een arbeidsovereenkomst is toegestaan, mits :

- de arbeidsovereenkomst met een werkelijke betrekking overeenstemt en niet werd gesloten om de regels inzake de afzetbaarheid van de zaakvoerder te omzeilen- er een duidelijk onderscheid bestaat tussen de technische functies uit hoofde van de arbeidsovereenkomst en de directiefuncties die uit het mandaat van zaakvoerder voortvloeien

- de arbeidsovereenkomst recht geeft op een afzonderlijke bezoldiging

- de betrokkene het bestaan van een ondergeschikte positie ten aanzien van de vennootschap kan bewijzen, wat betekent dat hij een minoritaire vennoot of een niet-vennoot is en dat zijn bevoegdheden als zaakvoerder beperkt zijn. In de praktijk moeten alle voorzorgen worden genomen, opdat de geldigheid van de arbeidsovereenkomst wordt erkend, met name door de sociale administraties.

Het is de zaakvoerder en de vennoten (behoudens rechtspersonen) verboden, rechtstreeks of door bemiddeling van derden leningen bij de vennootschap aan te gaan, zich door haar een overdisponering te laten toestaan en hun verbintenissen jegens derden door haar te laten waarborgen of avaleren. De contractuele akkoorden tussen de vennootschap en de zaakvoerder of vennoten zijn aan strikte controleregels onderworpen.

#$ K+HOOFDSTUK II

BEGRIPPEN VAN HET FRANSE HANDELSVENNOOTSCHAPPENRECHT

II. VENNOOTSCHAP MET BEPERKTE AANSPRAKELIJKHEID (SOCIETE A RESPONSABILITE LIMITEE - SARL)

4. COLLECTIEVE BESLISSINGEN VAN DE VENNOTEN

De zaakvoerder van de SARL leidt en vertegenwoordigt de vennootschap. Zijn volmachten worden evenwel beperkt door de bevoegdheden die de wet aan de algemene vergadering van vennoten verleent.

Bevoegdheden van de vergaderingen

Tot de bevoegdheid van de gewone vergadering behoren onder meer :

- de aanstelling en de afzetting van de zaakvoerder(s) alsook de vaststelling van hun bezoldiging

- de goedkeuring van de jaarrekening en de bestemming van de resultaten tijdens de jaarlijkse vergadering die niet op een door de statuten bepaalde vaste dag, maar binnen zes maanden na de afsluiting van het boekjaar moet plaatshebben

- de goedkeuring van verrichtingen die de bevoegdheden van de zaakvoerder te buiten gaan

- de goedkeuring van de gereglementeerde overeenkomsten.

Tot de bevoegdheid van de buitengewone vergadering behoren :

- alle beslissingen tot wijziging van de statuten

- alle beslissingen over de aan goedkeuring onderworpen overdrachten van aandelen.

Meerderheidsdrempels

Elk maatschappelijk aandeel geeft tijdens de vergaderingen recht op een stem. De beslissingen worden met de volgende meerderheid genomen :

gewone vergaderingen : meer dan de helft van de aandelen

buitengewone vergaderingen :

- tot wijziging van de statuten : drie vierde of meer van de aandelen

- beraadslagend over een aan goedkeuring onderworpen overdracht van aandelen : meerderheid in aantal van de vennoten die ten minste drie vierde van de aandelen vertegenwoordigen.

Opmerkingen :

Een of meer vennoten die :

- meer dan drie vierde van de aandelen bezitten, controleren volledig de gewone en de buitengewone beslissingen

- meer dan de helft doch minder dan drie vierde bezitten, controleren de gewone beslissingen, met name de benoeming en de afzetting van de zaakvoerders alsook de goedkeuring van de jaarrekening

- meer dan een vierde doch minder dan de helft bezitten, hebben enkel een blokkeringsminderheid inzake de buitengewone beslissingen

- minder dan een vierde bezitten, kunnen zich noch tegen de gewone noch tegen de buitengewone beslissingen verzetten.

De verdeling van de aandelen, die de meerderheidsdrempels op de vergaderingen bepaalt, moet bij de oprichting van de vennootschap en bij de latere overdrachten van aandelen ernstig bestudeerd worden.

#$ +HOOFDSTUK II

BEGRIPPEN VAN HET FRANSE HANDELSVENNOOTSCHAPPENRECHT

II. VENNOOTSCHAP MET BEPERKTE AANSPRAKELIJKHEID (SOCIETE A RESPONSABILITE LIMITEE - SARL)

5. EENPERSOONSVENNOOTSCHAP MET BEPERKTE AANSPRAKELIJKHEID (ENTREPRISE UNIPERSONNELLE A RESPONSABILITE LIMITEE - EURL)

De eenpersoonsvennootschap met beperkte aansprakelijkheid is geen bijzondere vennootschapsvorm maar een SARL met slechts een vennoot. De EURL kan voortvloeien uit de oprichting van een eenpersoonsvennootschap of uit de vereniging van alle aandelen van een SARL in de handen van een vennoot. De enige vennoot kan een natuurlijke of een rechtspersoon zijn, maar een EURL mag niet de enige vennoot van een andere EURL zijn. De regels m.b.t. de SARL gelden ook voor de EURL, onder voorbehoud van de aanpassingen die noodzakelijk zijn wegens het bestaan van slechts een vennoot, die helemaal alleen de bevoegdheden uitoefent die in de SARL door de gezamenlijke vennoten worden uitgeoefend.

#$ +HOOFDSTUK II

BEGRIPPEN VAN HET FRANSE HANDELSVENNOOTSCHAPPENRECHT

III. NAAMLOZE VENNOOTSCHAP (NV)

De naamloze vennootschap is een echte kapitaalvennootschap, daar de deelneming in de vennootschap veeleer stoelt op het ingebrachte kapitaal dan op de persoonlijkheid van de aandeelhouders.

De statutaire bepalingen die de NV en de SARL gemeenschappelijk hebben (naam, doel, duur, zetel, aansprakelijkheid van de aandeelhouders, bevoegdheid van de bedrijfsleiders, controle, omzetting) werden hiervoren besproken.

Hierna komen dus enkel de belangrijke bepalingen aan bod die eigen zijn aan de NV en waarvan de opstelling problemen kan geven wegens de eruit voortvloeiende gevolgen.

#$ K+HOOFDSTUK II

BEGRIPPEN VAN HET FRANSE HANDELSVENNOOTSCHAPPENRECHT

III. NAAMLOZE VENNOOTSCHAP (NV)

1. KAPITAAL

Het minimumkapitaal bedraagt FRF 250.000 (nota)note26 voor de vennootschappen die geen openbaar beroep op het spaarwezen doen, en belichaamt evenals dat van de SARL inbrengen in contanten of in natura.

Op de aandelen in contanten moet bij de inschrijving slechts voor een vierde gestort zijn. Het saldo moet binnen vijf jaar worden betaald. De aandelen die een inbreng in natura vertegenwoordigen, moeten bij de inschrijving volgestort zijn.

Het kapitaal is verdeeld in aandelen waarvan de nominale waarde vrij in de statuten is bepaald. Het Franse recht kent geen aandelen zonder nominale waarde. De aandelen van niet op de beurs genoteerde naamloze vennootschappen zijn verplicht op naam. Niet-genoteerde vennootschappen mogen dus geen aandelen aan toonder meer uitgeven en zijn derhalve enkel nog naar de naam "naamloos".

Elke verrichting op aandelen geschiedt via eenvoudige overschrijving tussen rekeningen op grond van een door de rekeninghouder ondertekende opdracht. Het overboekingsrecht van 1 % (beperkt tot FRF 20.000) is enkel verschuldigd als de overdracht bij akte wordt vastgesteld.

#$ K+HOOFDSTUK II

BEGRIPPEN VAN HET FRANSE HANDELSVENNOOTSCHAPPENRECHT

III. NAAMLOZE VENNOOTSCHAP (NV)

2. AANDELEN

Het aantal aandeelhouders, natuurlijke of rechtspersonen, mag niet minder dan zeven bedragen. In principe zijn de aandelen vrij overdraagbaar, maar de statuten kunnen de overdraagbaarheid beperken door middel van goedkeurings- of verkoopclausules (recht van voorkoop).

Opmerkingen :

- In tegenstelling tot de SARL zijn in de NV de statutaire goedkeuringsclausules niet van toepassing bij overdracht tussen aandeelhouders of aan echtgenoten, ascendenten en afstammelingen, evenmin als bij erfoverdracht en vereffening van de gemeenschap van goederen tussen echtgenoten.

- Een aandeelhouder mag nooit de "gevangene van zijn aandelen" zijn. Bij afwijzing van de voorgestelde derde-koper kan de overdragende aandeelhouder de inkoop van zijn aandelen door de andere aandeelhouders of door de vennootschap tegen een in gemeen overleg of door een deskundige bepaalde prijs verkrijgen.

#$ K+HOOFDSTUK II

BEGRIPPEN VAN HET FRANSE HANDELSVENNOOTSCHAPPENRECHT

III. NAAMLOZE VENNOOTSCHAP (NV)

3. BESTUUR

De wet onderscheidt twee soorten naamloze vennootschappen naargelang van hun werking :

- de klassieke vennootschappen met een raad van bestuur en een voorzitter van de raad

- de vennootschappen waarin de raad van bestuur vervangen is door een directoire, dat de werking van de onderneming waarborgt, en door een conseil de surveillance, die het beheer van het directoire controleert.

A. De NV met een raad van bestuur

Deze NV komt veruit het meest voor. Voor de NV met een directoire en een conseil de surveillance wordt immers slechts zelden geopteerd.

a) Bestuurders

De klassieke naamloze vennootschap wordt bestuurd door een raad van minimum drie en maximum vierentwintig leden, natuurlijke of rechtspersonen, benoemd voor ten hoogste drie jaar bij de oprichting of ten hoogste zes jaar (de benoeming kan voor een jaar verlengd worden), herkiesbaar en steeds afzetbaar door de gewone vergadering van aandeelhouders. Een rechtspersoon kan tot bestuurder worden aangesteld, maar moet een natuurlijke persoon als permanente vertegenwoordiger in de raad aanduiden.

De bestuurders moeten persoonlijk eigenaar zijn van aandelen, waarvan het minimumaantal door de statuten is bepaald. De raad van bestuur bezit de ruimste bevoegdheden om onder alle omstandigheden in naam van de vennootschap te handelen, zij het binnen de limieten van haar doel en onder voorbehoud van de bevoegdheden die door de wet aan de vergaderingen van aandeelhouders worden toegekend.

De bestuurders kunnen slechts gezamenlijk optreden en bezitten individueel als bestuurder geen bevoegdheid of rechtsgeldige handtekening.

De raad van bestuur beraadslaagt slechts geldig als ten minste de helft van zijn leden aanwezig of vertegenwoordigd is, tenzij de statuten een grotere meerderheid vereisen.

Een personeelslid van de vennootschap mag slechts tot bestuurder worden aangesteld als zijn arbeidsovereenkomst met een werkelijke betrekking overeenstemt. Hij verliest het voordeel van die overeenkomst niet bij zijn benoeming.

Het aantal bestuurders dat door een arbeidsovereenkomst met de vennootschap is verbonden, mag een derde van het aantal bestuurders in functie niet overschrijden.

Een bestuurder kan met de vennootschap geen arbeidsovereenkomst sluiten.

b) Voorzitter van de raad van bestuur

De raad van bestuur kiest onder zijn leden een voorzitter, die verplicht een natuurlijke persoon moet zijn, voor een duur welke die van zijn mandaat als bestuurder niet mag overschrijden. Hij is herkiesbaar en kan op elk ogenblik door de raad worden afgezet, zonder reden, opzegging of vergoeding.

De voorzitter is belast met de algemene leiding van de vennootschap en vertegenwoordigt haar. Hij bezit de ruimste bevoegdheden om onder alle omstandigheden in naam van de vennootschap te handelen. De statutaire bepalingen of de beslissingen van de raad tot beperking van die bevoegdheden kunnen niet aan derden worden tegengeworpen.

c) Directeur-generaal

Op voorstel van de voorzitter kan de raad van bestuur een directeur-generaal aanstellen, die een natuurlijke persoon en al dan niet bestuurder is en op elk ogenblik (zonder reden, opzegging of vergoeding) door de raad van bestuur kan worden afgezet. De directeur-generaal bezit ten aanzien van derden dezelfde bevoegdheden als de voorzitter. Er mogen maximaal twee directeuren-generaal worden aangewezen in vennootschappen met een kapitaal van minimum FRF 500.000 en vijf (van wie ten minste drie gekozen onder de bestuurders) in vennootschappen met een kapitaal van minimum FRF 10 miljoen.

B. De NV met een directoire en een conseil de surveillance

Dit type van naamloze vennootschap kan worden gekozen bij de oprichting of tijdens het bestaan van de vennootschap. Het is voornamelijk gekenmerkt door de verdeling van de bevoegdheden van de raad van bestuur over twee organen :

. het directoire, dat de vennootschap bestuurt

. de conseil de surveillance, die de directoireleden, onder wie de voorzitter, benoemt en controleert.

Deze vennootschap onderscheidt zich van de klassieke NV slechts door haar beheersorganen. Alle andere regels zijn zonder onderscheid ook op haar van toepassing.

a) Directoire

Samenstelling

Het directoire is het collegiale directielichaam van de onderneming en bestaat uit een tot vijf leden, natuurlijke personen en al dan niet aandeelhouders, benoemd door de conseil de surveillance, die een van hen tot voorzitter aanstelt. De duur van hun functie beloopt tussen twee en zes jaar, naargelang van de statuten.

De directoireleden kunnen op voorstel van de conseil de surveillance door de gewone vergadering worden afgezet. In de NV waarvan het kapitaal minder dan FRF 1 miljoen bedraagt, kunnen de aan het directoire toegewezen functies door een enkele directeur-generaal worden uitgeoefend. Een lid van het directoire mag loontrekkende van de vennootschap worden en omgekeerd.

Bevoegdheden

Het directoire bezit de ruimste bevoegdheden om onder alle omstandigheden in naam van de vennootschap te handelen, zij het binnen de limieten van haar doel en onder voorbehoud van de bevoegdheden die de wet aan de conseil de surveillance en aan de vergaderingen van aandeelhouders verleent. De voorzitter van het directoire vertegenwoordigt de vennootschap.

Met de toestemming van de conseil de surveillance kunnen de directietaken over de directoireleden verdeeld worden. In dat geval verbinden de individuele handelingen van elk lid het hele directoire.

b) Conseil de surveillance

Samenstelling

De conseil de surveillance bestaat uit drie tot vierentwintig leden, natuurlijke of rechtspersonen en verplicht aandeelhouders, benoemd voor ten hoogste drie jaar bij de oprichting of ten hoogste zes jaar, herkiesbaar en afzetbaar door de gewone vergadering. Geen enkel lid van de conseil de surveillance mag later tot het directoire toetreden. Elke in de raad opgenomen rechtspersoon moet een permanente vertegenwoordiger aanstellen. De leden van de conseil de surveillance mogen hun mandaat niet samenvoegen met een arbeidsovereenkomst in de vennootschap.

Loontrekkenden van wie de arbeidsovereenkomst met een werkelijke betrekking overeenstemt, kunnen aangesteld worden tot leden van de conseil de surveillance, mits hun aantal een derde van het aantal leden in functie niet overschrijdt. Zij behouden daarbij het voordeel van hun arbeidsovereenkomst.

Bevoegdheden

De conseil de surveillance kiest een voorzitter en een ondervoorzitter, natuurlijke personen, belast met het bijeenroepen van de raad en het leiden van de besprekingen. De raad oefent een permanente controle uit op het bestuur van de vennootschap door het directoire.

De statuten kunnen voor bepaalde verrichtingen de voorafgaande machtiging van de raad vereisen. Ten minste eenmaal per kwartaal moet het directoire een verslag aan de raad voorleggen. Deze laatste legt aan de jaarlijkse vergadering zijn opmerkingen daaromtrent en over de rekeningen van het voorbije boekjaar voor.

c) Voordelen van de NV met directoire

Deze vorm waarborgt onder meer :

- de scheiding van directie en controle

- de keuze van bekwame bedrijfsleiders die geen aandeelhouder zijn

- de samenvoeging van de functie van lid van het directoire of van de conseil de surveillance met een arbeidsovereenkomst

- de zekerheid van de directoireleden, die na hun benoeming door de raad slechts door de vergadering van aandeelhouders kunnen worden afgezet.

Deze vennootschapsvorm oogstte niet de door de wetgever verwachte bijval. De werking ervan wordt vaak omzeild, hetzij doordat het directoire in feite als een raad van bestuur optreedt ten aanzien van een passieve conseil de surveillance, hetzij doordat de conseil de surveillance zijn bevoegdheid te buiten gaat door de beleidslijnen vast te leggen en het directoire aldus tot een uitvoerende rol beperkt.

Deze NV wordt doorgaans slechts gekozen door zeer grote ondernemingen of door dochters van, onder meer buitenlandse, multinationale maatschappijen.

#$ K+HOOFDSTUK II

BEGRIPPEN VAN HET FRANSE HANDELSVENNOOTSCHAPPENRECHT

III. NAAMLOZE VENNOOTSCHAP (NV)

4. ALGEMENE VERGADERINGEN

De raad van bestuur (of het directoire) en de leiders van de NV staan in voor het dagelijkse beheer van de vennootschap, maar hun bevoegdheden worden beperkt door die welke de wet aan de algemene vergadering van aandeelhouders verleent.

Bevoegdheden van de algemene vergadering

Tot de bevoegdheid van de gewone vergadering behoren onder meer :

- de benoeming en de afzetting van de bestuurders (of van de leden van de conseil de surveillance)

- de goedkeuring van de jaarrekening en de bestemming van de resultaten tijdens de jaarlijkse vergadering die niet op een door de statuten bepaalde vaste dag, maar binnen zes maanden na de afsluiting van het boekjaar moet plaatshebben

- de goedkeuring van de gereglementeerde overeenkomsten

- de benoeming van de commissaire aux comptes

- de goedkeuring of de beslissing van sommige verrichtingen.

Tot de bevoegdheid van de buitengewone vergadering behoren alle wijzigingen in de statuten.

Meerderheidsdrempels

Elk aandeel geeft recht op een stem, tenzij de statuten het aantal stemmen waarover een aandeelhouder kan beschikken, beperken of dubbel stemrecht verlenen aan de aandelen waarop is gestort en waarvoor een inschrijving op naam van een zelfde aandeelhouder sedert ten minste twee jaar is aangetoond.

De geldigheid van de vergaderingen hangt af van de aanwezigheid of de vertegenwoordiging van aandeelhouders die samen een minimumaantal aandelen (quorum) bezitten dat varieert volgens de aard van de vergadering.

Gewone algemene vergaderingen :

quorum

bij de 1ste bijeenroeping : een vierde van de aandelen met stemrecht

bij de 2de bijeenroeping : geen quorum vereist

De beslissingen worden bij meerderheid van stemmen genomen.

Buitengewone algemene vergaderingen :

quorum

bij de 1ste bijeenroeping : de helft van de aandelen met stemrecht

bij de 2de bijeenroeping : een vierde van de aandelen met stemrecht

De beslissingen worden bij meerderheid van stemmen genomen.

Opmerkingen :

In een besloten vennootschap met een klein aantal aandeelhouders hebben dezen, indien zij in het bezit zijn van :

- twee derde of meer van de aandelen, de controle op de gewone en de buitengewone vergaderingen

- meer dan de helft maar minder dan twee derde van de aandelen, de controle op de gewone vergaderingen, m.a.w. inzake het beheer, maar niet op de buitengewone

- meer dan een derde van de aandelen, een blokkeringsminderheid op de buitengewone vergaderingen

- minder dan een derde van de aandelen, geen enkele mogelijkheid om zich tegen de beslissingen van de gewone en de buitengewone vergaderingen te verzetten.

De verdeling van de aandelen, die de meerderheidsdrempels op de vergaderingen bepaalt, moet bij de oprichting van de vennootschap en bij de latere overdrachten van aandelen ernstig bestudeerd worden, vanwaar het belang van de goedkeuringsclausules.

#$ K+HOOFDSTUK II

BEGRIPPEN VAN HET FRANSE HANDELSVENNOOTSCHAPPENRECHT

III. NAAMLOZE VENNOOTSCHAP (NV)

5. VEREENVOUDIGDE AANDELENVENNOOTSCHAP (SOCIETE PAR ACTIONS SIMPLIFIEE - SAS)

Een recente wet voerde de vereenvoudigde aandelenvennootschap in. Met deze nieuwe rechtsvorm ontsnapt men aan de starheid en het formalisme van de klassieke naamloze vennootschap, doordat bij de opstelling van de statuten een ruime contractuele vrijheid wordt gelaten.

Er moeten minimum twee aandeelhouders zijn, verplicht vennootschappen met een gestort kapitaal van ten minste FRF 1.500.000 (of tegenwaarde). Het minimumkapitaal van FRF 250.000 moet bij de inschrijving volgestort zijn. De voorwaarden inzake de benoeming en de afzetting van de bedrijfsleiders, hun aantal, de duur van hun mandaat en hun bevoegdheden worden vrij in de statuten bepaald. Het enige orgaan waarin de wet voorziet, is de voorzitter, die een rechtspersoon mag zijn en de vennootschap alleen (of samen met anderen) mag leiden.

De statuten bepalen vrij de voorwaarden en de manieren waarop de collectieve beslissingen van de aandeelhouders worden genomen. De SAS is onderworpen aan de controle van een of meer commissaires aux comptes, benoemd bij collectieve beslissing van de aandeelhouders. Deze nieuwe vennootschapsvorm laat onder meer de opneming in de statuten toe van bedingen inzake de onvervreemdbaarheid van de aandelen, van goedkeuringsclausules (zelfs voor de overdracht tussen aandeelhouders), van bepalingen m.b.t. de uitsluiting van een ongewenst geworden aandeelhouder, enz. Hij biedt de ondernemingen een rechtsinstrument voor een betere samenwerking met elkaar zowel als met buitenlandse ondernemingen.

#$ K+HOOFDSTUK II

BEGRIPPEN VAN HET FRANSE HANDELSVENNOOTSCHAPPENRECHT

IV. ECONOMISCH SAMENWERKINGSVERBAND (ESV)

Het economisch samenwerkingsverband is geen vennootschap maar een bijzondere rechtsinstelling. Het ESV leent zich niet voor de exploitatie van een onafhankelijke onderneming, maar stelt bedrijven in staat, hun inspanningen te verenigen op gebieden waar zij gemeenschappelijke belangen hebben, zonder afbreuk te doen aan hun autonomie.

Een ESV kan overwogen worden telkens als ondernemingen (natuurlijke of rechtspersonen) gemeenschappelijke diensten wensen op te richten, onder meer om de algemene kosten te verminderen, zonder dat hun individualiteit en hun autonomie worden aangetast.

Het ESV streeft geen winst na voor zichzelf, maar voor zijn leden. Het kan met of zonder kapitaal worden opgericht. De schulden van het ESV kunnen op het eigen vermogen van de leden verhaald worden. Deze zijn ter zake hoofdelijk aansprakelijk, behoudens andersluidende overeenkomst.

De werking van het ESV kenmerkt zich voornamelijk door een grote soepelheid. De oprichters bezitten immers de grootste vrijheid bij het vastleggen van de regels voor het bestuur, dat evenwel uitsluitend door natuurlijke personen mag worden uitgeoefend.

Buitenlandse ondernemingen die in Frankrijk een activiteit in het kader van een ESV willen uitoefenen, hebben de keuze tussen het Franse ESV, waarin buitenlandse leden opgenomen mogen zijn, en het Europees Economisch Samenwerkingsverband (EESV), dat hetzelfde doel en globaal dezelfde kenmerken heeft als het Franse ESV, maar een Europese uitstraling biedt.

#

Wet van 24 juli 1966, decreet van 23 maart 1967.

 

#

Moeten ten minste een commissaire aux comptes aanstellen, de SARL die bij de afsluiting van een boekjaar minstens twee van de volgende drie drempels overschrijden :

- balanstotaal : FRF 10 miljoen

- omzet exclusief belastingen : FRF 20 miljoen

- gemiddeld aantal personeelsleden : 50.

 

#

De overige handelsvennootschappen (vennootschap onder firma, gewone commanditaire vennootschap, commanditaire vennootschap op aandelen), die weinig voorkomen en aan bijzondere eisen voldoen, kunnen in het noodzakelijkerwijze beperkte bestek van deze studie niet besproken worden.

 

#

Enkel de klassieke naamloze vennootschap, met name die met een raad van bestuur en een voorzitter van de raad, wordt hier bedoeld.

De voor- en nadelen van de NV met een directoire en een conseil de surveillance komen verder aan bod.

 

#

Voor sommige gereglementeerde activiteiten mag het wettelijk bepaalde minimumkapitaal lager liggen (FRF 2.000 voor persmaatschappijen en cooperatieve vennootschappen) of moet het groter zijn (FRF 2.500.000 tot FRF 30 miljoen voor sommige financiele instellingen naargelang van de aard van hun bedrijvigheid).

 

#

Voor sommige gereglementeerde activiteiten mag het wettelijk bepaalde minimumkapitaal lager liggen (FRF 2.000) of moet het groter zijn (tot FRF 50 miljoen) naargelang van de aard van de maatschappelijke bedrijvigheid.

To The Top


© 2001 Lex Fori International Lawyers